Jacob van Lennepplein 12

Een huis met een verhaal: boswachterswoning tweemaal aan de sloop ontkomen. Vele mensen fietsen er zo aan voorbij. Een kleine woning aan het Jacob van Lennepplein, gelegen tegenover het gebouw waarin vroeger de Adriaanseschool was gevestigd. Het huis draagt tegenwoordig nummer 12.

Tot en met 2009 was het gebouw een opslagruimte voor onder andere tuingereedschap. Maar het kreeg weer een echte bewoner: Michiel van Ginkel. Het huis is opgeknapt en weer voor bewoning geschikt gemaakt. Dat is de situatie anno 2022.

Het huis kent echter een lange geschiedenis.

Op een oude kaart uit 1805 (Carte du Camp d’Utrecht ) is het huis al te zien. Het is zondermeer het oudste huis aan de Schaerweijdelaan en van het Patijnpark. Het werd gebouwd aan het einde van de 18e eeuw en in ieder geval werd het huis al in 1820 verhuurd aan de familie Overhorst, die er 4 generaties lang (tot circa 1927) heeft gewoond.

Het huis werd “boswachterswoning” genoemd, omdat behalve wat weiland en heide er ook inmiddels bossen waren. Vermoedelijk heeft van Hengst de woning gebruikt om toezicht en beheer uit te oefenen over zijn landgoederen.

Na het overlijden van Van Hengst in 1848 komt het hele bezit in handen van de familie Patijn. J.J. Clotterbooke Patijn was burgemeester van Zeist van 1893 tot 1919. Hij overleed op 2 maart 1922. De erven van Patijn geven aan dat zij instemmen met de verkoop van hun grond aan de gemeente, onder voorwaarde dat de familie Overhorst in het huisje kan blijven wonen. Die voorwaarde wordt zonder bezwaar aanvaard.

In 1928 wordt het bestaan van de oude boswachterswoning bedreigd. De gemeente legt een rechthoekig plantsoen aan, dat grenst aan de Schaerweijdelaan. De grote tuin van het huisje verdwijnt en wordt het park. De Joost van den Vondellaan staat haaks op de Schaerweijdelaan. Waar deze laan zich in tweeën splitst wordt een zeshoekig plantsoen aangelegd dat stedenbouwkundig één geheel vormt met het Van Lennepplein. Op het Jacob van Lennepplein wordt een muziektent geplaatst, die zijn belangrijke functie voor de Patijnwijk tot 1968 vervulde.

Het scheelde weinig of het huisje was er bij de aanleg van het park aan gegaan. Het is te danken aan C. Smitskamp, de opzichter van de plantsoenen en parken in de gemeente Zeist, die een groot deskundige was op het gebied van planten en bomen en zich ook had ontwikkeld tot tuinarchitect. Zo heeft hij de Dieptetuin ontworpen en een groot gedeelte van de Nieuwe begraafplaats, die tegenwoordig Zeister Bosrust heet.

En dus ook het parkje op het Jacob Van Lennepplein. Hij was heel actief in maatschappelijke organisaties en scholen. Kortom een man met gezag. Hij nam het huisje op in het ontwerp voor het plantsoen omdat het nog goed kon dienen voor de opslag van tuingereedschap. En zo geschiedde.

Op initiatief van de heren Van Hoeflaken en Indermauer, bewoners van de Joost van den Vondellaan, werd in 1926 de ‘Commissie tot Stichting eener Muziektent aan het Jacob van Lennepplein’ opgericht. De Commissie slaagde erin om duizend gulden bijeen te brengen en dat bedrag werd aan de gemeente Zeist geschonken als bijdrage in de bouwkosten.

Muziek als lokkertje

De muziektent was uiteraard bedoeld voor concerten en zanguitvoeringen, maar het gemeentebestuur zag de muziektent ook als een prikkel voor inwoners van Zeist om zich in deze nieuwe wijk te vestigen. De gemeente verwachtte namelijk dat de aanwezigheid van een muziektent de verkoop van de bouwterreinen in het Patijnpark zou bevorderen. Op 23 mei 1928 werd de tent met een concert van het Koninklijk Zeister Harmonie Muziekgezelschap officieel in gebruik genomen. Schrijver Kraal schrijft vol lof in zijn Gids: ‘Dit plein werd in 1928 aangelegd tot een fraai plantsoen, waarin de Muziektent en ’t oude tuinhuis er achter, smaakvol uitkomen.’

Afnemende belangstelling

Tot aan de oorlog bestond er veel belangstelling voor de muziektent; zowel van de kant van de muziek en zangverenigingen als van het publiek. Wel werd er aanhoudend over de akoestiek geklaagd. Muziekvereniging Voorwaarts gaf na de oorlog op 21 augustus 1946 weer het eerste concert in de muziektent. In de jaren daarna nam de belangstelling voor de concerten af. In het programma van de Federatie van Zeister Muziekverenigingen voor 1963 waren geen openbare concerten op dit plein meer opgenomen. Het laatste concert werd gegeven door de R.K. Harmonie St. Caecilia op 12 juni 1964. Nog in datzelfde jaar gaf de gemeente opdracht tot afbraak van de muziektent.

Daar waar de muziektent heeft gestaan, staat nu een kunstwerk. De lichtsculptuur is van de hand van Ton Zwerver. Het kunstwerk werd op 23 juni 2010 feestelijk onthuld.